چاپ خبر
بر اساس یک پژوهش منتشر شد؛

برشی از مشکلات دانشجویان دارای معلولیت/ لزوم مناسب سازی دانشگاه ها

سایت پیام نورنا : ۲۴ هزار دانشجوی دارای معلولیت در کشور با مشکلات متعددی گریبان گیر هستند که نیاز است با رفع مشکلات این قشر، زمینه توانمند سازی این دانشجویان را فراهم کرد.

به گزارش سایت پیام نورنا (PNUNA.COM) : مهر – دکتر نگین حسینی در سلسله گزارش های راهبردی پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم گزارشی از وضعیت دانشجویان دارای معلولیت در ایران منتشر کرده است. در خلاصه ای که از این گزارش تهیه شده موضوعات مورد نظر و مشکلات این دانشجویان در قالب مصاحبه با برخی از آنها بررسی شده است.

بنابر آخرین سرشماری انجام گرفته در سال ۱۳۹۰ حدود یک میلیون و ۵۰ هزار نفر دارای معلولیت های مختلف (نابینایی، ناشنوایی، معلولیت جسمی – حرکتی، و معلولیت های روانی) هستند.

همچنین براساس اعلام سازمان بهزیستی، از میان ۴ میلیون دانشجوی در حال تحصیل در دانشگاه های کشور، ۲۴ هزار نفر دارای معلولیت هستند که از این تعداد ۱۸ هزار نفر زیر پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند.

این پژوهش بر بنیان های نظری رشته تخصصی «مطالعات معلولیت» استوار است و «الگوی اجتماعی» را در بررسی ها خود مدنظر قرار داده است.  

وجود تنها ۲۴ هزار دانشجوی معلول در میان ۴ میلیون دانشجو در سراسر کشور نشان می دهد که تنها شش دهم درصد از کل دانشجویان را افراد دارای معلولیت تشکیل می دهند. این در حالی است که بسیاری از دانش آموزانی که نوعی از معلولیت را تجربه می کنند، مجبور می شوند ترک تحصیل کنند و حتی نمی توانند از مقاطع دبستان و راهنمایی فارغ التحصیل شوند.

مشکلات دانشجویان دارای معلولیت های جسمی و حرکتی

حق افراد دارای معلولیت برای تحصیل و ادامه تحصیل، در قوانین داخلی و بین المللی مربوط به حقوق افراد معلول به صراحت به رسمیت شناخته شده است. اصل سی ام قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در حالی بر حق تحصیل «همه ملت» تاکید کرده که مسلماً افراد دارای معلولیت نیز شامل «همه ملت» می شوند.

در قانون جامع حمایت از حقوق معلولان ایران که سال ۱۳۸۳ به تصویب هیات دولت وقت رسید، حق افراد دارای معلولیت برای برخورداری از امکانات لازم برای تحصیل مورد اشاره قرار گرفت.

دانشگاه های کشور اغلب مناسب سازی نشده اند

یکی از عمده ترین مشکلات دانشجویان دارای معلولیت، معماری نامناسب فضای دانشگاه، اعم از کلاس ها، طبقات، دستشویی ها و ساختمان های اداری است.

اصول ساختمان سازی در ایر ان مبتنی است بر این فرض نادرست (و متاثر از نگرش غیرمعلول گرا) که تمامی استفاده کنندگان از مکان ها، بدنی غیرمعلول دارند از این رو به خصوص در طراحی ساختمان های قدیمی تر، نیازهای افراد دارای معلولیت و سالمندان، شامل رمپ، درهای ورودی بزرگ، درهای اتوماتیک، آسانسورهای بزرگ، و دستشویی های مخصوص، در نظر گرفته نشده و اصلاحات مورد نیاز نیز انجام نشده است.

پله ها بزرگترین مانع ورود برای دانشجویانی هستند که از صندلی چرخدار، عصا یا واکر استفاده می کنند. وجود حتی یکی دو پله یا سکو کافی است که دانشجوی معلول نتواند وار د فضای آموزشی شود . تمامی دانشجویان دارای معلولیت بدون استثنا از نامناسب بودن ساختمان های آموزشی شکایت دارند.

دانشگاه های کشور اغلب مناسب سازی نشده اند. در بیشتر این مکان ها حتی یک دستشویی ویژه برای دانشجویان دارای معلولیت در نظر گرفته نشده است. دانشجویانی که باید از دستشویی های خاص استفاده کنند، اغلب در تمام طول روز، گرسنگی و تشنگی می کشند تا مجبور به استفاده از دستشویی نشوند .

این شرایط روی بازدهی کیفی و تحصیلی آنها اثرات منفی و جبران ناپذیری می گذارد و ممکن است حتی شرایط جسمی آنها را وخیم تر کند .

یکی از این دانشجویان معلول در این گزارش می گوید: «من به خاطر کار آزمایشگاهی روی پایان نامه ام مجبور می شدم روزی حتی ۱۰ ساعت در دانشکده بمانم و این کار بدون سرویس های بهداشتی برایم بسیار سخت بود . فاصله بین خوابگاه و دانشکده طولانی بود و قادر نبودم دائم رفت و آمد داشته باشم تا از دستشویی خوابگاه استفاده کنم.»

این در حالی است که حتی بوفه ها و غذاخوری های دانشگاه ها نیز مناسب سازی نشده اند و قابل استفاده برای دانشجویان معلول نیستند .دسترسی به کتابخانه دانشگاه ها نیز برای افراد دارای معلولیت تقریبا ناممکن است.

حتی اگر دانشجویان معلول بتوانند وارد ساختمان کتابخانه ها شوند، بسته به نوع و شدت معلولیت خود ممکن است نتوانند به کتاب های قرار گرفته روی قفسه های بلند دسترسی پیدا کنند

مشکلات تردد و مناسب نبودن فضای دانشگاه ها برای دانشجویان معلول

مشکلات تردد (حمل و نقل ) و مناسب نبودن فضای دانشگاه ها برای دانشجویان معلول، از دلایل عمده ترک تحصیل آنها عنوان شده است .

وجود پله های زیاد، نداشتن رمپ و آسانسور، برقراری کلاس ها در طبقات بالاتر، کوچک بودن درهای ورودی و کوچکی آسانسورهایی که جایی برای ویلچر ندارند، باعث دلسردی، سرخوردگی، احساس تحقیر و بی احترامی، غیبت های متعدد و در نهایت، ترک تحصیل دانش جویان دارای معلولیت می شود.

مناسب سازی فضای دانشگاهی فقط به معنای ایجاد رمپ (در کنار پله ها) نیست. کلاس های درس نیز باید منطبق با نیازهای ویژه دانشجویان دارای معلولیت های جسمی باشند.

نیازهای ویژه افراد معلول باید در دانشگاه ها به رسمیت شناخته شود .تهیه میز و صندلی مخصوص، امکانات ضبط کلاسی، در اختیار گذاشتن وایت بورد کلاسی (برای پرهیز از بردن و آوردن وایت بوردهای سنگین)، و وسایلی از این قبیل، باید برای دانشجویان دارای معلولیت فراهم شود.

این در حالی است که در این گزارش مقایسه ای با شرایط دانشگاه های خارجی برای دانشجویان معلول صورت گرفته است. بر اساس این در کشورهای پیشرفته، مکان های عمومی را ملزم به تعبیه پارکینگ ویژه برای افراد دارای معلولیت در نزدیک ترین محل به ورودی ساختمان ها کرده است، هنوز این الزام برای مکان ها و معابر عمومی کشور، به خصوص در دانشگاه ها، وجود ندارد.

دانشجویان معلولی که خودروی شخصی دارند، همسان با دیگر صاحبان خودروها باید با مشکلات زیادی برای پیدا کردن جای پارکینگ در دانشگاه ها دست و پنجه نرم کنند. این در حالی است که اختصاص مکانی خاص برای پارک خودروهای ویژه افراد دارای معلولیت منجر به کاهش مشکلات تردد آنها در فضای عمومی دانشگاه می شود .

به گفته دانشجویان دارای معلولیت، حتی خوابگاه های دانشجویی نیز اغلب مناسب سازی نشده اند و تمامی مشکلات اشاره شده در مورد ساختمان های خوابگاه ها نیز صدق می کند.

گاهی فقط بخشی محدود از ساختمان های خوابگاه ها مناسب سازی شده اند و دانشجویان دارای معلولیت با مشکلات زیادی مواجهند تا ساکن آن بخش ها شوند .

هزینه رفت و آمد، مشکلات اداری و صنفی و هزینه تحصیل

وسایل نقلیه عمومی (اعم از اتوبوسها و ایستگاه های مترو) برای افراد معلول جسمی  حرکتی و به خصوص کسانی که از ویلچر، واکر و عصا استفاده می کنند، قابل دسترسی نیستند. از اینرو، دانشجویان معلول باید هزینه زیادی بابت رفت و آمد به دانشگاه بپردازند .

دسترسی به ساختمان ها و دفترهای اداری دانشگاه ها برای دانشجویان دارای معلولیت همان قدر دشوار است که دسترسی آنها به کلاس های درس.  علاوه بر این، در بیشتر دانشگاه های کشور، مرجع مشخص و متمرکزی برای مراجعه دانشجویان معلول و دریافت درخواست ها و مشکلات آنها وجود ندارد .

معلولان نیازمند، بر اساس ماده ۸ قانون جامع حمایت از حقوق معلولین واجد شرایط در سنین مختلف می توانند با معرفی سازمان بهزیستی کشور از آموزش رایگان در واحدهای آموزشی تابعه وزارتخانه های آموزش و پرورش، علوم تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و  دیگر دستگاه های دولتی و نیز دانشگاه آزاد اسلامی بهره مند شوند.

متاسفانه با وجود گذشت یازده سال از تصویب قانون جامع حمایت از حقوق معلولین ( ۱۳۸۳ ) و علیرغم تصویب و ابلاغ آیین نامه اجرایی مرتبط، این ماده قانونی (و سایر مواد قانون جامع) در عمل به طور کامل اجرا نشده و مسئولان سازمان بهزیستی بارها اعلام کرده اند که بودجه لازم برای اجرای این ماده قانونی در اختیار نهادهای مرتبط قرار نگرفته است .

دانشجویان دارای معلولیت در موارد زیادی از نبود هماهنگی میان سازمان بهزیستی و مراکز آموزشی شکایت کرده و گفته اند که هزینه های لازم برای تحصیل به آنها پرداخت نشده و گاهی فقط بخشی از هزینه پرداخت شده است.

حذف دانشجویان دارای معلولیت از برنامه های فرهنگی، تفریحی و ورزشی

دانشجویان دارای معلولیت اغلب حضور پررنگی در برنامه های جنبی دانشگاه و فعالیت های هنری، فرهنگی، ورزشی ندارند. دلیل این حذف شدن نه تنها در آماده نبودن امکانات عمومی برای دانشجویان معلول، بلکه حتی در نگرش حاکم نسبت به افراد دارای معلولیت، نیازها و توانایی های آنهاست. 

مشکلات فرهنگی و نگرش های نادرست

به نظر می رسد نه تنها عموم مردم جامعه، بلکه حتی قشر دانشگاهی و تحصیلکرده نیز برداشت و برخوردی متاثر از الگوی پزشکی و اخلاقی معلولیت دارند.

آنچه در این گزارش به آن اشاره شده است کلیشه های اجتماعی و باورهای (نادرست) عمومی در مورد افراد دارای معلولیت و زندگی با معلولیت حتی در میان قشر دانشگاهی نیز وجود دارد.

تعداد قابل توجهی از کسانی که در مراکز دانشگاهی مشغول به کار تدریس یا تحصیل هستند و معلولیتی ندارند، دانشجویان دارای معلولیت را با همان دیدگاه سنتی می بینند و قضاوت می کنند و درک درستی از نیازها، توانایی ها، محدودیت ها، مشکلات و حقوق معلولیت ندارند.

یکی از دانشجویان دارای معلولیت شدید حرکتی می گوید: «بعضی دانشجویان و حتی استادان وقتی مرا را در حال تلاش برای بالارفتن از پله ها و حضور در کلاس درس می بینند، طوری نگاهم می کنند انگار در حال انجام کاری هستم که نباید باشم! اغلب شنیده ام که می گویند این دیگه اینجا چکار می کنه؟! واسه چی اومده درس بخونه؟ ! »

از سوی دیگر، افراد دارای معلولیت از انتخاب بسیاری از رشته ها و مشاغل حرفه ای منع شده اند، در حالی که حتی با وجود معلولیت هایی که دارند، می توانند از پس آن رشته ها و مشاغل مرتبط برآیند.

یکی از این دانشجویان معلول می گوید : بر اساس قوانین افراد معلول نمی توانند معلم یا استاد دانشگاه شوند و حتی انتخاب بسیاری از رشته ها در کنکور سراسری منوط شده به توانایی جسمی متقاضیان. نگاهی به دفترچه انتخاب رشته های تحصیلی گویای آن است که نگاهی صددرصد پزشکی به معلولیت، بر موضوع انتخاب رشته سایه افکنده است.

دعوت از متقاضیان برای معاینه و شرح انواع معلولیت های جسمانی (در پیوست انتخاب رشته ها در گروه های مختلف) نشان دهنده آن است که صرف داشتن معلولیت جسمی، معادل «ناتوانی» از انجام وظایف و امور مربوطه قلمداد شده است.

در حالی که نگاه امروز در دنیا به موضوع معلولیت این است که به جای حذف فرد دارای معلولیت از عرصه های مختلف تحصیلی و حرفه ای، باید آن عرصه ها را برای حضور برابر و مشارکت افراد معلول آماده و مناسب سازی کرد.

در این گزارش همچنین عکس هایی از مناسب سازی فضای دانشگاه ها در کشورهای دیگر ارائه شده است. از جمله ایجاد فضای اختصاصی پارکینگ، ایجاد دستشویی های مخصوص و درج خط بریل بر روی طبقات آسانسور.

پیشنهادهایی برای بهتر شدن شرایط دانشجویان دارای معلولیت

این پژوهش سعی دارد پیشنهادهایی در زمینه مناسب سازی فضای دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی برای گروه های مختلف دانشجویان معلول و دسترسی هرچه آسان تر دانشجویان معلول به امکانات تحصیلی و آموزشی در دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی ارائه کند.

دانشگاه های کشور و مراکز آموزش عالی موظفند در پاسخ به الزام های صریح قانونی و بدون نگاه خیریه ای و منت گذاشتن، مناسب سازی ساختمان ها و فضاهای عمومی را آغاز کنند و به اتمام رسانند.

بازسازی و مناسب سازی ساختمانهای قدیمی و ساخت سازه های جدید بر مبنای آیین نامه ساخت و سازهای شهری باید در دستور کار فوری دانشگاه ها قرار گیرد.

 محدودیت های فعلی در پذیرش دانشجو بر اساس (که تماماً متاثر از الگوی پزشکی و باورهای غیرمعلول گرا است) باید مورد بازنگری و اصلاح قرار گیرد.

درک صحیح معلولیت و نیازهای ارتباطی و عاطفی دانشجویان دارای معلولیت جز در سایه اطلاع رسانی به جامعه و به خصوص جامعه دانشگاهی امکان پذیر نیست. مراکز فرهنگی و دفترهای ویژه مشاوره و فعالیت های فوق برنامه در دانشگاه ها باید در این زمینه اطلاع رسانی کنند .

دفترهای مشاوره و روان شناسی در دانشگاه ها می توانند کمک زیادی به دانشجویان دارای معلولیت و حل مشکلات آنها کنند. تقویت این دفترها برای ایجاد تعامل بهینه میان دانشجویان معلول و محیط غیرمعلول موثر خواهد بود.

رشته علمی و تخصصی «مطالعات معلولیت» در دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی راه اندازی شود .

در حال حاضر موضوع معلولیت به عنوان یک رشته دانشگاهی، فقط از جنبه پزشکی، توانبخشی و کاردرمانی در دانشگاه بهزیستی و سایر مراکز آموزش عالی مورد مطالعه قرار می گیرد؛ در حالی که بررسی معلولیت از زاویه علوم اجتماعی باید در دانشگاه های ایران نیز رونق گیرد.



مطالب مرتبط :
Share داغ کن - کلوب دات کام 
کلید واژه ها :

نظرات کاربران

  • نظراتی که به پیشرفت و تعمیق بحث کمک می کنند در مدت کوتاهی پس از دریافت به نظر دیگر بینندگان می رسد .
  • نظرات حاوی الفاظ رکیک، توهین، شماره تلفن و موبایل، آدرس ایمیل، عقاید سیاسی، نام بردن از مسئولین و امثالهم تایید نمی شود.
  • از نوشتن دیدگاهایتان با حروف فینگلیش جدا" خودداری کنید .
  • پاسخ های پشتیبان های سایت به رنگ سبز نمایش داده می شود . مسئولیت نظرات دیگران بر عهده ما نمی باشد.
  • قبل از ارسال هر گونه سوال ، در جستجوگر پيشرفته سايت ، سوال خود را جستجو كنيد . سوالات تكراري پاسخ داده نمي شوند و حذف مي شوند


  • قوانين و آيين نامه هاي دانشگاه پيام نور
  • راهنما و آموزش هاي تصويري براي دانشجويان

خبر های ویژه دانشگاه پیام نور

30 دی 1395 | کد خبر : 49410

آغاز انتخاب واحد نیمسال دوم 96-95 پیام نور / تعداد واحد قابل اخذ

آغاز انتخاب واحد نیمسال دوم 96-95 پیام نور / تعداد واحد قابل اخذ

پیام نورنا : از هم اکنون می توانید برای ثبت نام و انتخاب واحد نیمسال دوم 96-95 پیام نور اقدام کنید / نکاتی بسیار مهم جهت سهولت در انتخاب واحد دانشجویان / اطلاعیه در مورد تعداد واحد قابل اخذ

30 دی 1395 | کد خبر : 49408

دانلود لیست ارائه دروس و منابع درسی نیمسال دوم 96-95 پیام نور

دانلود لیست ارائه دروس و منابع درسی نیمسال دوم 96-95 پیام نور

پیام نورنا : لیست ارائه دروس و منابع درسی نیمسال دوم 96-95 پیام نور برای دانلود قرار داده شده است/ این لیست به صورت خودکار آپدیت می شود.

29 دی 1395 | کد خبر : 49343

مهلت ثبت نمرات میان ترم نیمسال اول 96-95 پیام نور تمدید شد

مهلت ثبت نمرات میان ترم نیمسال اول 96-95 پیام نور تمدید شد

پیام نورنا : مهلت ثبت نمرات میان ترم نیمسال اول 96-95 دانشگاه پیام نور برای مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد تمدید شد.

29 دی 1395 | کد خبر : 49330

لیست دوم دروس ریزشی نیمسال اول 96-95 پیام نور + تاریخ آزمون مجدد

لیست دوم دروس ریزشی نیمسال اول 96-95 پیام نور + تاریخ آزمون مجدد

پیام نورنا: با عنایت به ریزشی بودن و خارج از منبع بودن امتحانات برخی از دروس در نیمسال اول 96-95 دانشگاه پیام نور , آزمون مجدد برای این دروس برگزار خواهد شد / لیست جدید دروس آزمون مجدد

29 دی 1395 | کد خبر : 48791

زمان ثبت نام و انتخاب واحد نیمسال دوم 96-95 پیام نور / زمان های ضروری

زمان ثبت نام و انتخاب واحد نیمسال دوم 96-95 پیام نور / زمان های ضروری

سایت پیام نورنا : ثبت نام و انتخاب واحد نیمسال دوم 96-95 دانشگاه پیام نور از 30 دی ماه آغاز خواهد شد / زمان های ضروری نیمسال دوم 96-95

28 دی 1395 | کد خبر : 49310

مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد/

تمدید مهلت ثبت درخواست مهمان در نیمسال دوم 96-95 پیام نور

تمدید مهلت ثبت درخواست مهمان در نیمسال دوم 96-95 پیام نور

پیام نورنا : مهلت ثبت درخواست مهمان موقت و دائم در نیمسال دوم 96-95 دانشگاه پیام نور تمدید شد.

27 دی 1395 | کد خبر : 49199

بخشنامه/

لیست اول دروس ریزشی نیمسال اول 96-95 پیام نور + تاریخ آزمون مجدد

لیست اول دروس ریزشی نیمسال اول 96-95 پیام نور + تاریخ آزمون مجدد

پیام نورنا: با عنایت به ریزشی بودن و خارج از منبع بودن امتحانات برخی از دروس در نیمسال اول 96-95 دانشگاه پیام نور , آزمون مجدد برای این دروس برگزار خواهد شد / لیست دروس آزمون مجدد

8 دی 1395 | کد خبر : 48345

طرح اختصاصی پیام نورنا /

پیگیری ویژه اعتراض به امتحانات پایان ترم نیمسال اول 96-95 توسط پیام نورنا

پیگیری ویژه اعتراض به امتحانات پایان ترم نیمسال اول 96-95 توسط پیام نورنا

پیام نورنا : اعتراضات شما به امتحانات پایان ترم نیمسال اول 96-95 دانشگاه پیام نور از طریق سایت پیام نورنا به صورت ویژه پیگیری خواهد شد / اعتراضات خود را ثبت کنید

ابزارهای سایت

ارتباط تلفنی: فقط جهت ارتباط مراکز پیام نور و سفارش تبلیغات
ارتباط با ما
شماره های اعلام شده فقط جهت ارتباط مراکز پیام نور و سفارش تبلیغات می باشد و به هیچ عنوان جوابگوی سوالات آموزشی شما نیست

تبلیغات متنی

» تبليغات متني شما در پيام نورنا
با بازديد مناســـب و بــازدهي عالي
» بهبود سطح دانشجویان پیام نور
کمک به دانشجویان پیام نور برای رفع مشکلات خود
گپ و گفتگو - خاطرات دانشجویی - دانستنی های پیام نوری و ...
»بهبود رتبه سایت شما در نتایج جستجوی گوگل
» مشاوره و انجام پایان نامه کارشناسی،ارشد و دکتری
موسسه پایان نامه،سفارش پایان نامه،سایت پایان نامه
درخواست پایان نامه،پایان نامه دکتری،مشاور پایان نامه
» پایان نامه،مشاور پایان نامه،انجام پایان نامه کارشناسی ارشد
انجام پایان نامه ارشد کامپیوتر،برق،معماری،عمران
مکانیک،شیمی،حقوق،مدیریت،روانشناسی،حسابداری،صنایع،دامپزشکی...
» مشاور پایان نامه،انجام پایان نامه ارشد،انجام پایان نامه دکتری
مشاوره پایان نامه،انجام پایان نامه کارشناسی ارشد،پایان نامه
موسسه مشاوران تهران
» موسسه پایان نامه ، سفارش پایان نامه ، پایان نامه ارشد
پایان نامه دکتری ، تهیه پایان نامه ، موسسات پایان نامه
انجام پایان نامه ، انجام پایان نامه ارشد ، انجام پایان نامه دکتری
» موسسه پایان نامه،سفارش پایان نامه،انجام پایان نامه ارشد
انجام پایان نامه،پایان نامه،پایان نامه ارشد،تهیه پایان نامه
مشاوره پایان نامه،موسسات پایان نامه،مشاور پایان نامه
» پایان نامه،انجام پایان نامه،انجام پایان نامه ارشد
سفارش پایان نامه،تهیه پایان نامه،سایت پایان نامه
مشاوره پایان نامه،مشاور پایان نامه،پایان نامه ارشد
» مشاوره و انجام پایان نامه | مشاوره و انجام رساله
مشاوره و انجام پایان نامه ارشد | تبدیل پایان نامه به کتاب
» انجام مقاله ISI و ISC | پذیرش مقاله ISI و ISC
چاپ مقاله ISI و ISC | ویرایش مقاله ISI و ISC
» خرید شارژ مستقیم رایتل ایرانسل همراه اول و اتوشارژ
» دانلود نمونه سوالات استخدامی و ارائه آخرین اخبار استخدامی کشور
» خرید اینترنتی کتاب
» ارایه دهنده خدمات ترجمه تخصصی به 32 زبان
» نمونه سوالات دانشگاه پیام نور
به همراه پاسخــــــــنامه
شامل آزمون نیمسال های مختلف دانشگاه پیام نور
تفکیک شده به صورت رشتـــــــــــه ای

Goto Top